Yıllar önce tek seferlik alışveriş yaptığınız bir sitede adınız, adresiniz, telefonunuz ve sipariş geçmişiniz hâlâ duruyor. Üyeliği silmek istiyorsunuz ama “hesap kapatma” seçeneği yok ya da hesabı kapattığınız hâlde mesajlar gelmeye devam ediyor. Bu rehberde kişisel verilerinizin silinmesini resmî yoldan nasıl talep edeceğinizi, sürelerin nasıl işlediğini ve cevap gelmezse nereye başvuracağınızı anlatıyoruz.
Kısa cevap: Veri sorumlusuna (yani siteye) başvuru yapmanız gerekir; şirket talebinizi en geç 30 gün içinde ücretsiz sonuçlandırmak zorundadır. Başvuru Türkçe olmalı ve kimlik ile tebligat bilgilerinizi içermelidir. Cevap gelmez, reddedilir veya yetersiz bulursanız Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyet edebilirsiniz — cevabı öğrendiğiniz tarihten itibaren 30 gün, her hâlde başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde.
Hangi haklarınız var?
Kişisel Verileri Koruma Kurumu’nun “İlgili Kişinin Hakları” başlığı altında saydığı haklar, çoğu kişinin sandığından geniştir. Veri sorumlusuna başvurarak şunları talep edebilirsiniz:
Alışveriş bağlamında en çok işe yarayan üçü genellikle şunlardır: aktarıldığı üçüncü kişileri bilme (verileriniz kaç şirkete gitmiş?), silinmesini isteme ve otomatik analiz sonucuna itiraz (örneğin size özel fiyat/limit belirlemesi gibi tamamen otomatik kararlar).
“Üyeliğimi sildim” ile “verilerim silindi” aynı şey değil
Bu, en sık yaşanan yanılgıdır. Bir sitede hesabınızı kapatmanız, o şirketin sizinle ilgili tuttuğu verileri sildiği anlamına gelmez. Hesap arayüzden kaybolur; kayıtlar veri tabanında durmaya devam edebilir.
Nitekim Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun karar özetleri arasında, ilgili kişinin bir web sitesinden kişisel verilerinin silinmesi talebinin veri sorumlusu tarafından yerine getirilmemesi konulu bir karar da bulunuyor (26/08/2021 tarihli ve 2021/847 sayılı Karar Özeti). Yani bu, kurumsal düzeyde tespit edilmiş gerçek bir sorun.
Pratik sonuç: Gerçekten silinmesini istiyorsanız “hesabı kapat” düğmesine basmak yeterli değildir; yazılı bir KVKK başvurusu yapmanız gerekir.
Başvuru nasıl yapılır?
Başvuru yazılı olarak ya da şu elektronik yollarla yapılabilir:
Ayrıca veri sorumlusunun bu amaçla geliştirdiği bir yazılım veya uygulama varsa oradan da başvurulabilir. Birçok e-ticaret sitesinde “KVKK Başvuru Formu” bu iş içindir.
Başvuruda bulunması gereken bilgiler
Başvurunun Türkçe yapılması gerekir. Eksik bilgiyle yapılan başvurular, sürecin uzamasına veya reddedilmesine yol açabilir; yukarıdaki dört maddeyi eksiksiz doldurun.
Kopyalayabileceğiniz örnek başvuru
Sayın [Şirket Unvanı] (Veri Sorumlusu),
Aşağıda kimlik bilgileri yer alan ilgili kişi olarak, tarafınızca işlenen
kişisel verilerim hakkında aşağıdaki taleplerde bulunuyorum:
1) Kişisel verilerimin işlenip işlenmediğinin bildirilmesini,
2) İşlenmişse hangi verilerin, hangi amaçla işlendiğinin tarafıma
bildirilmesini,
3) Verilerimin yurt içinde veya yurt dışında AKTARILDIĞI ÜÇÜNCÜ KİŞİLERİN
tarafıma bildirilmesini,
4) Verilerimin eksik veya yanlış işlenmiş olması hâlinde düzeltilmesini,
5) İşlenmesini gerektiren sebepler ortadan kalktığından verilerimin
SİLİNMESİNİ veya YOK EDİLMESİNİ, bu işlemin aktarılan üçüncü kişilere
de bildirilmesini talep ediyorum.
(Üyeliğim/hesabım kapalıdır ve tarafınızla devam eden bir sözleşme
ilişkim bulunmamaktadır. Mevzuat gereği saklanması zorunlu veriler
varsa, hangi veriler olduğunun ve saklama süresinin bildirilmesini
ayrıca talep ederim.)
Ayrıca tarafıma ticari elektronik ileti gönderimi varsa durdurulmasını
talep ederim.
Ad Soyad : ………..
T.C. Kimlik No : ………..
Adres : ………..
E-posta : ………..
Telefon : ………..
Hesap / üyelik : ……….. (varsa kullanıcı adı veya sipariş no)
Talebimin, Kanun uyarınca en geç otuz gün içinde sonuçlandırılmasını
ve tarafıma yazılı olarak bilgi verilmesini rica ederim.
Tarih : ………..
İmza : ………..
Süreler nasıl işler?
Veri sorumluları, ilgili kişilerin taleplerini niteliklerine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırmak zorundadır. Başvuru tarihinizi mutlaka kayıt altına alın.
Kurula şikâyet edebilmeniz için önce şunlardan birinin gerçekleşmesi gerekir: başvurunuzun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya 30 gün içinde cevap verilmemesi.
Kurula şikâyet süresi, veri sorumlusunun cevabını öğrendiğiniz tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gündür. İkinci süre üst sınırdır; cevap hiç gelmese bile 60 günü aşmayın.
1 Eylül: Siteye KVKK başvurusu gönderdiniz (tarihi kaydettiniz).
1 Ekim: 30 gün doldu, cevap gelmedi → şikâyet hakkınız doğdu.
31 Ekim: Başvurudan itibaren 60 günlük üst sınırın sonuna yaklaşıyorsunuz — Kurula şikâyeti bu tarihe kadar yapın.
Kurula şikâyet
Ön şart gerçekleştiyse Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na şikâyette bulunabilirsiniz. Şikâyetinizde işinizi kolaylaştıracak belgeler:
Kurum, şikâyetlerin usul şartlarına ilişkin kamuoyu duyuruları yayımlamaktadır; başvurmadan önce güncel usul şartlarını Kurumun sitesinden kontrol etmenizi öneririz.
Dijital temizliğin üç ayağı
Kişisel veri talebi tek başına her şeyi çözmez. Alışveriş sitelerinden gelen rahatsızlığın üç ayrı kaynağı ve üç ayrı çözümü vardır:
| Sorun | Çözüm | Nereden |
|---|---|---|
| SMS ve e-posta yağmuru | Ticari ileti izinlerini kaldırma | İYS — İleti Yönetim Sistemi |
| Fark etmeden ödenen aylık ücretler | Abonelik feshi ve bedel iadesi | Abonelik iptali rehberi |
| Sitede duran kişisel bilgiler | KVKK başvurusu ile silme talebi | Bu rehber |
Üçünü birlikte yaparsanız hem gürültü hem gereksiz gider hem de veri izniniz kontrol altına girer. Sıralama önerimiz: önce abonelikler (para), sonra İYS (mesaj), en son KVKK (veri) — çünkü aktif bir abonelik varken veri silme talebi doğal olarak sınırlı sonuç verir.
Sık sorulan sorular
Alışveriş sitesindeki verilerimi sildirebilir miyim?
Evet. Veri sorumlusuna başvurarak kişisel verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme, işlenmişse bilgi talep etme, işlenme amacını öğrenme, aktarıldığı üçüncü kişileri bilme, eksik veya yanlış işlenmişse düzeltilmesini, silinmesini veya yok edilmesini isteme, bu işlemlerin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme, yalnızca otomatik sistemlerle yapılan analiz sonucu aleyhinize çıkan sonuca itiraz etme ve hukuka aykırı işleme nedeniyle zarara uğradıysanız tazminat talep etme haklarına sahipsiniz. Silme hakkı yine de sınırsız değildir: şirketin başka mevzuattan doğan saklama yükümlülükleri bulunabilir. Bu nedenle başvurunuzda hangi veriyi neden sildirmek istediğinizi açıkça belirtin.
Hesabımı kapattım, verilerim silinmiş olur mu?
Hayır, bunlar farklı şeylerdir. Hesabın arayüzden kaybolması, şirketin sizinle ilgili tuttuğu kayıtları sildiği anlamına gelmez. Nitekim Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun karar özetleri arasında “ilgili kişinin bir web sitesinden kişisel verilerinin silinmesi talebinin veri sorumlusu tarafından yerine getirilmemesi” konulu bir karar bulunmaktadır (26/08/2021 tarihli, 2021/847 sayılı). Gerçekten silinmesini istiyorsanız yazılı bir KVKK başvurusu yapmanız gerekir.
Başvuruyu nasıl yapabilirim?
Başvuru yazılı olarak ya da kayıtlı elektronik posta (KEP), güvenli elektronik imza, mobil imza veya veri sorumlusuna daha önce bildirdiğiniz ve sisteminde kayıtlı olan e-posta adresiniz üzerinden yapılabilir. Ayrıca veri sorumlusunun bu amaçla geliştirdiği bir yazılım veya uygulama varsa oradan da başvurulabilir; birçok e-ticaret sitesindeki “KVKK Başvuru Formu” bu iş içindir.
Başvuruda hangi bilgiler bulunmalı?
T.C. kimlik numarası (yabancılar için uyruk, pasaport numarası veya kimlik numarası), tebligata esas yerleşim yeri veya iş yeri adresi, varsa bildirime esas e-posta adresi, telefon ve faks numarası ile talep konusu bulunmalıdır. Başvurunun Türkçe yapılması gerekir. Eksik bilgi sürecin uzamasına veya reddedilmesine yol açabilir.
Şirket kaç gün içinde cevap vermek zorunda?
Veri sorumluları, ilgili kişiler tarafından yapılan talepleri niteliklerine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırmak zorundadır. Bu yüzden başvuru tarihinizi mutlaka kayıt altına alın; hem 30 günlük sürenin hem de sonraki şikâyet süresinin hesabı buna dayanır.
Cevap gelmezse ne yapabilirim?
Kurula şikâyet edebilmeniz için önce şunlardan birinin gerçekleşmesi gerekir: başvurunuzun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya otuz gün içinde cevap verilmemesi. Bu şart gerçekleştikten sonra Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na şikâyette bulunabilirsiniz.
Kurula şikâyet süresi ne kadar?
Kurula şikâyette bulunma süresi, veri sorumlusunun cevabını öğrendiğiniz tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gündür. İkinci süre üst sınırdır: şirket hiç cevap vermemiş olsa bile şikâyetinizi başvuru tarihinden itibaren 60 günü aşmadan yapmalısınız.
Başvuru ücretli mi?
Veri sorumluları talepleri en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırır. Başvuru için sizden peşin bir ücret istenmesi beklenen bir uygulama değildir; böyle bir durumla karşılaşırsanız bunu kayıt altına alın ve şikâyetinize ekleyin.
Şikâyette hangi belgeler işime yarar?
Veri sorumlusuna yaptığınız başvurunun kopyası ve gönderim kanıtı (KEP teyidi, e-posta çıktısı, posta alındısı), başvuru tarihi, geldiyse şirketin cevabı ve neden yetersiz bulduğunuz, varsa ekran görüntüleri (hesap silme talebiniz, gelen mesajlar). Kurum şikâyetlerin usul şartlarına ilişkin duyurular yayımladığı için başvurmadan önce güncel şartları Kurumun sitesinden kontrol edin.
Her verim silinmek zorunda mı?
Hayır. Silme veya yok etme talebi, verinin işlenmesini gerektiren sebeplerin ortadan kalkması hâlinde sonuç doğurur; ayrıca şirketin başka mevzuattan doğan saklama yükümlülükleri bulunabilir (örneğin faturaya ilişkin kayıtlar). Bu nedenle “her verimi sildirebilirim” beklentisiyle değil, hangi verinin hangi gerekçeyle silinmesini istediğinizi belirterek başvurmak daha sonuç odaklıdır.
Verilerimi sildirince mesajlar da durur mu?
Otomatik olarak değil; bunlar ayrı süreçlerdir. Ticari elektronik ileti izinlerini tek noktadan görmek ve kaldırmak için İYS (İleti Yönetim Sistemi) kullanılır. Başvurunuzda ticari ileti gönderiminin durdurulmasını ayrıca talep etmeniz işinizi hızlandırır; yine de İYS üzerinden izinlerinizi kontrol etmenizi öneririz.
Önce hangisini yapmalıyım: abonelik, mesaj mı, veri mi?
Önerimiz şu sıralama: önce abonelikleri iptal edin (para akışı durur), sonra İYS üzerinden ticari ileti izinlerini kaldırın (mesajlar durur), en son KVKK başvurusu yapın (veriler için). Sebebi basit: aktif bir abonelik ilişkisi sürerken veri silme talebi doğal olarak sınırlı sonuç verir.
Kaynaklar
- Kişisel Verileri Koruma Kurumu — İlgili Kişinin Hakları (hakların tam listesi): kvkk.gov.tr/Icerik/2036
- Kişisel Verileri Koruma Kurumu — Başvuru Hakkı (30 gün ve ücretsiz sonuçlandırma, başvurunun zorunlu olması): kvkk.gov.tr/Icerik/2062
- Kişisel Verileri Koruma Kurumu — Şikâyet Hakkı (şikâyetin ön şartı, 30 gün / 60 gün süreleri): kvkk.gov.tr/Icerik/2063
- Kurumumuza Yapılan Şikâyetlerin Usul Şartlarına İlişkin Kamuoyu Duyurusu: kvkk.gov.tr/Icerik/6938
- Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ (başvuru yöntemleri, başvuruda yer alacak bilgiler, Türkçe şartı) — 10/03/2018 tarihli ve 30356 sayılı Resmî Gazete.
- Kurul Karar Özeti — 26/08/2021 tarihli ve 2021/847 sayılı karar: bir web sitesinden kişisel verilerin silinmesi talebinin veri sorumlusunca yerine getirilmemesi. Kurumun karar özetleri bölümünde yayımlanmıştır.
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu.
Bilgilendirme: Bu rehber genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Süreler ve usuller hazırlandığı tarihte Kişisel Verileri Koruma Kurumu kaynaklarından derlenmiştir; mevzuat ve usul şartları değişebileceğinden başvurudan önce Kurumun güncel duyurularını kontrol edin. Örnek başvuru metni bir şablondur; kendi durumunuza göre uyarlayın.
Papağan'da devamı
Hakkınızı öğrendiniz; şimdi doğrulanmış kampanyalara göz atın.